menu

Cursussen en workshops 

U kunt zich voor onderstaande activiteiten inschrijven.

Vanaf vrijdag 26 januari, Leiden

Zo Binnen, Zo Buiten, Zo Boven, Zo Onder

Workshops met Frans-Jozef van Nispen.

Tijdens deze workshops ben je in de gelegenheid om even stil te staan bij jezelf. Je werkt op een creatief-kunstzinnige wijze aan het maken van een symbool vanuit de punt-cirkel.

Rudolf Steiner spreekt over de punt-cirkel als een meditatie. De Zwitserse psychiater Carl Gustav Jung interpreteerde de punt-cirkel, de mandala, als een symbool van de menselijke totaliteit, een zelfuitbeelding van een psychisch proces, gericht op een centrum.

Jouw punt-cirkel en mandala-beeld wordt een krachtbron dat je vitaliseert in wie je bent, in wat je onderneemt en waar je naar op zoek bent. Je gaat drie vrijdagmiddagen onderzoekend aan het werk met oliepastel, pastel en klei.

Datum: vrijdag 26 januari, 2 februari en 9 februari 2018 (maximaal 8 personen) (locatie Leiden)

Tijd: 13.00u tot 15.00 uur

Kosten: € 60,00 (incl. btw)

vrijdag 26 januari 13.00 uur

vrijdag 9 februari 15.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf maandag 29 januari, Leiden

Kleurige Klanken

Liederen uit verschillende culturen, koorzang met muzikale begeleiding van Hester Dam.

We hebben een nieuwe dirigente Hester Dam bereid gevonden om de koorzang enthousiast verder te verzorgen.

Bevrijd jezelf van beelden over hoe je zangstem zou moeten zijn. Ontspan, maak ruimte in en om jezelf en onderzoek alle kleuren van je stem aan de hand van ”kleurige’’ klank liederen uit verschillende culturen. Maak kennis met de onverwachte mogelijkheden van je stem, de vitale kracht ervan en het plezier.

Wil je meer over de koorzang weten of een afspraak maken? Dat kan via de telefoon of email. Maak kennis met de onverwachte mogelijkheden van je stem, de vitale kracht ervan en het plezier om samen te zingen.

Data: maandag 29 januari, 12 en 16 februari, 12 en 26 maart, 16 en 30 april, 7 en 28 mei, 11 juni 2018 (locatie Leiden)

Tijd: 19.30 tot 21.00 uur

Kosten: € 110,00 (incl. btw)

maandag 29 januari 19.30 uur

maandag 11 juni 21.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf zaterdag 3 februari, Leiden

Beelden van bewustzijnsverandering

Kunstgeschiedenis met Wil Uitgeest.

De (westerse) kunstgeschiedenis is de geschiedenis van hoe we de wereld zagen, en wat we belangrijk vonden. Hierin hebben zich enorme veranderingen voorgedaan.

In de middeleeuwen bijvoorbeeld werden heiligen vaak afgebeeld als kleurrijke juwelen, voor de eeuwigheid in goud gevat. Naar de renaissance toe werden er steeds vaker ook gewone burgers afgebeeld, en verdwenen de gouden achtergronden. Toen werd de spiegel de leermeester van de kunstenaars: men wilde kunstwerken maken die de aardse werkelijkheid getrouw weerspiegelden.

Maar de opkomst van de moderne kunst maakte daar weer een einde aan; toen werd de spiegel vaak juist als obstakel ervaren. Dit gold onder meer voor de Duitse kunstenaar Franz Marc (1882-1915), die schreef: ”Kunst beoogt […] de spiegel van het leven te breken, opdat we het wezenlijke in het gezicht kunnen zien.”

In deze cursus worden deze en nog vele andere ontwikkelingslijnen besproken aan de hand van beeldmateriaal (PowerPoint). De vraag hierbij zal steeds zijn: wat wordt er zichtbaar in deze ontwikkelingen? Wat vertellen deze over de geschiedenis van ons bewustzijn en over waar we nu staan? Dan zal zich gaandeweg een indrukwekkend verhaal gaan aftekenen, dat een onverwacht licht werpt op onze eigen tijd. En dit is een waarachtiger, meer inspirerend verhaal dan het verhaal dat dagelijks op ons afkomt in de krantenkoppen en in het nieuws op de televisie.

Het werk Ursprung und Gegenwart (3 boeken) van cultuurfilosoof Jean Gebser vormt de inhoudelijke bron van deze cursus. Een door Wil geschreven syllabus waarin Gebsers inzichten worden beschreven en toegelicht, is voor cursisten verkrijgbaar.

Datum: zaterdag 3, 10 en 17 februari 2017, 3, 10, 17, 24 en 31 maart; 7 en 14 april (locatie Leiden)

Tijd: 10.30 - 12.30 uur

Kosten: € 245,00 (incl. btw) – (in overleg in termijnen)

zaterdag 3 februari 10.30 uur

zaterdag 14 april 12.30 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf maandag 12 februari, Leiden

Wat is er tussen mens en mens?

Workshops met Christine Gruwez.

Tussenruimte als kunst

Nog nooit was het zo ingewikkeld om met elkaar te leven. Of het zich nu in kleiner dan wel in groter verband afspeelt: het ‘samen’ van een samenleving heeft aan vanzelfsprekendheid ingeboet. Dit heeft er ook mee te maken dat we steeds beter in staat zijn de medemens, de anderen uit ons bewustzijn te bannen.

We geven ons nieuw veroverd zelfgevoel niet graag prijs. Tezelfdertijd leeft er in ons een verlangen naar iets dat ons overstijgt, dat groter is dan wie we zijn. En we missen de warmte van weleer, de warmte van een vanzelfsprekende nabijheid. In dit spanningsveld tussen je op jezelf terugtrekken en het verlangen naar uitwisseling met elkaar, kunnen ontwerpen voor het nieuwe 'samen' ontstaan: als een doorgaande oefening in het scheppen van tussenruimte.

We onderzoeken het spanningsveld tussen ik en de ander en de mogelijkheid om telkens weer tussenruimte te creëren.

Data: maandag 12 februari en 5 maart (locatie Leiden)

Tijd: 13.30 – 16.30 uur

Kosten: € 50,00 (incl. btw)

maandag 12 februari 13.30 uur

maandag 5 maart 16.30 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf woensdag 14 februari, Leiden

Het mysterie geld

Cursus met John Hogervorst.

In drie bijeenkomsten proberen we het ‘mysterie geld’ te doorgronden - om daarmee het geld te maken tot wat het moet en kan zijn: dienstbaar aan de mens en aan zijn ontwikkeling.

Om tot een concreet beeld van de ware betekenis en het ware wezen van geld te komen, gaan we onder andere behandelen:

  • de ontwikkeling van het geld vanuit het verre verleden tot in het heden
  • de verschillende functies van geld
  • zin en onzin van rente
  • zin en onzin van de financiële wereld
  • geldschepping
  • kapitaal, krediet en vertrouwen
  • de drie geldkwaliteiten: koopgeld / leengeld / schenkgeld
  • de organische geldkringloop.

De cursusbijeenkomsten worden voorbereid aan de hand van tekstfragmenten van Rudolf Steiner die aan de deelnemers worden verspreid.

Datum: woensdag 14 februari, 7 en 21 maart 2018 (locatie Leiden)

Tijd: 13.30 tot 17.00 uur

Kosten: € 85,00 (incl. btw)

woensdag 14 februari 13.30 uur

woensdag 21 maart 17.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Maandag 19 februari, Leiden

Van discussie naar dialoog

Workshop met Martin van den Broek.

Een echt gesprek voeren blijkt vaak lastig. Vooral als verschillende meningen in het geding blijken te zijn. Vaak ontstaat dan uit een discussie, onbedoeld, een twistgesprek dat soms ook kan ontaarden in een slaande ruzie.

Dat het een actueel knelpunt is blijkt uit de toenemende roep om een oplossing in de vorm van de dialoog. Maar hoe kom je van een discussie tot een dialoog?

In deze workshop werkt Martin van den Broek naar een antwoord op deze vraag door: - te laten zien en ervaren wat een dialoog in de weg staat,00 te laten zien en ervaren hoe je de belemmeringen het hoofd kunt bieden,00 oefenend handvatten aan te bieden om vorm te geven aan de dialoog en tot een echt gesprek te komen.

Datum: maandag 19 februari (maximaal 12 personen) (locatie Leiden)

Tijd: 13.30 uur tot 16.30 uur

Kosten: € 40,00 (incl. btw)

maandag 19 februari 13.30-16.30 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Woensdag 7 maart, Zoetermeer

De revolutionaire Rudolf Steiner

Een voordracht door John Hogervorst.

Het aantal mensen dat Rudolf Steiner kent - bijvoorbeeld als oprichter van de Vrije School, als degene die de biologisch-dynamische landbouw introduceerde, of als initiator van de antroposofische geneeskunde - stijgt nog steeds.

Minder bekend is dat Rudolf Steiner ook verreikende ideeën ontwikkelde over de inrichting van de samenleving, over politiek en over een menswaardige economie.

Over deze ‘revolutionaire Rudolf Steiner’ gaat het vanavond. In welke stappen kwam hij tot zijn ideeën voor een gezonde samenleving; wat is de kern van deze visie en in hoeverre kan deze visie een antwoord zijn op actuele vraagstukken.

Kosten: € 10,00

woensdag 7 maart 20.00-22.00 uur

De Zonneboom in Zoetermeer
Dorpsstraat 200, Zoetermeer

071 512 3137

Vanaf vrijdag 9 maart, Leiden

Het gelaat: een mysterie

Een verkenningstocht d.m.v. tekenen en schilderen met Janneke Rosenbrand.

“Alle baby’s lijken op elkaar?” Toch ontwikkelt het gelaat zich tot het geheel eigene, dat zich steeds metamorfoseert in alle leeftijdsfasen. Het gelaat is de spiegel van het innerlijk. Het heeft wetmatigheden en zeer individuele variaties. Je kunt er op veel manieren naar kijken. Naar het prille begin, expressie, ideaalbeelden, mannelijk/vrouwelijk, veroudering, uitstraling.

. Hoe kun je dit alles uitbeelden op het platte vlak? Dit is geen gewone teken- of schildercursus, maar een oefening in zien. We doen kijk-oefeningen en werken met potlood/houtskool en waterverf.

Je hebt geen speciale vaardigheid of ervaring nodig: interesse in de verschijning van de mens is voldoende.

Data: vrijdag 9, 16 en 23 maart; 6 en 13 april 2018 (locatie Leiden)

Tijd: 13.00 – 16.00 uur

Kosten: € 180,00 (incl. btw)

vrijdag 9 maart 13.00 uur

vrijdag 13 april 16.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Maandag 12 maart, Leiden

De juiste vraag stellen: hoe doe je dat en waarom?

Workshop met Martin van den Broek.

Het vanuit interesse vragen stellen helpt je met anderen contact te maken. Het is belangrijk de vraag juist te formuleren en deze te durven stellen.

Om ons in de vraagkunst te bekwamen gaan we twee dingen doen. We gaan, al doende, onderzoeken welke soorten vragen er zijn en wat hun werking is.

De vragen die ons hierbij leiden zijn: Waarom is het zo belangrijk de juiste vraag te stellen, hoe doe je dat en wat levert het op? En natuurlijk gewoon praktisch oefenen om het onder de knie te krijgen.

Maximaal 12 personen

Kosten: € 40,00 (incl. btw)

maandag 12 maart 13.30-16.30 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf maandag 19 maart, Leiden

Hattusa en Troje

Cursus met Ingrid Klerk.

Hatti het land van de duizend Goden: De Hethieten leefden in het tweede millennium BC en speelden een belangrijke rol te midden van hun buurlanden: Egypte, Tweestromenland, Kreta en Mykene. Hun hoofdstad Hattusa lag op de centrale hoogvlakte van Anatolië (ten oosten van Ankara).

Hattusa en Troje gingen ongeveer gelijktijdig ten onder (rond 1180 BC). Troje werd bezongen door Homeros en is door alle volgende culturen heen, nooit vergeten. Hattusa verdween 3000 jaren uit het bewustzijn van de mens. Een enorme brand verwoestte de bibliotheek, waardoor duizenden kleitabletten werden gebakken en voor ons geconserveerd.

De archeologische resten van hun cultuur tonen ons de verhouding van dit volk met de Zon. Hun mythologie vertelt iets over het gevaar van Zonsverduistering, een verduistering van het bewustzijn, die tegelijkertijd een stagnatie in de wereldontwikkeling zou betekenen. De god van bliksem en donder - Tesjub - verslaat uiteindelijk het duistere monster Ullikummi en redt de lichtgodenwereld en de mensen van de ondergang.

Datum: maandag 19 en 26 maart 2018 (zie ook op 9 en 16 april 2018) (locatie Leiden)

Tijd: 13.30u tot 15.30/16.00 uur

Kosten: € 25,00 (incl. btw)

maandag 19 maart 13.30 uur

maandag 26 maart 16.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf woensdag 28 maart, Leiden

Assemblages maken

Met Ricarda Zielonka.

Plezier aan de vele mogelijkheden die het materiaal je biedt, nieuwsgierigheid en speelsheid – daar gaat het om in deze cursus. Tijdens het werk word je vertrouwd gemaakt met de ongeschreven wetten van het componeren met kleur, vorm en materiaal.

Assemblages zijn driedimensionale collages, gemaakt van de meest diverse materialen. Dit kunnen materialen zijn die je verzameld hebt met een voor jou esthetische of emotionele waarde of die je ‘gewoon zo maar’ bent tegen gekomen. Zij kunnen een heel scala van ‘mooi’ tot ‘rommel’ bevatten. Zand, hout, schelpen – kortom ‘natuur’ en door de mens gemaakte voorwerpen kunnen een mooie basis zijn voor een assemblage.

Artistieke kennis is nooit een voorwaarde om iets te kunnen maken; op elk punt van waar jezelf op dat moment staat kun je instappen en creëren.

Tijd: 10.00 – 12.30 uur (locatie Leiden)

Data: 28 maart, 11 en 25 april, 2 en 17 mei 2018

Kosten: € 150,00 (incl. btw)

woensdag 28 maart 10.00 uur

donderdag 17 mei 00.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf woensdag 28 maart, Leiden

Bouwstenen voor een gezonde samenwerking

Cursus met John Hogervorst.

Samenwerken lijkt tegenwoordig moeilijker dan ooit. Dat klopt ook wel, want de moderne mens is een individueel en eigenzinnig wezen. In drie bijeenkomsten gaan we op zoek naar bouwstenen die geen garantie maar wel voorwaarden voor een gezonde samenwerking zijn. In een goede samenwerking wordt vruchtbaar gewerkt aan het doel van de organisatie (onderneming, school, vereniging, …) terwijl tegelijkertijd ook alle betrokkenen tot hun recht kunnen komen. Samenwerken is (ook): voorwaarts bewegend steeds opnieuw evenwicht scheppen.

In de eerste bijeenkomst onderzoeken we de basis voor het samenwerken: - de sociologische basiswet- de sociale hoofdwet- het sociale oerfenomeen- individueel en gezamenlijk werken aan de kwaliteit van de samenwerking.

In de tweede bijeenkomst staat de sociale driegeleding, als oerbeeld van het gezonde samenwerken, centraal en behandelen we onder meer: - de vormgeving van het samenwerken- het ordenen en beoordelen van vragen, uitdagingen of problemen- de gespreks- en vergadercultuur.

In de derde bijeenkomst staan praktijkervaringen centraal: - bespreking van praktijkervaringen met het samenwerken op basis van de sociale driegeleding- inbreng en bespreking van praktijkvragen en casussen van deelnemers.

De bijeenkomsten worden zó opgebouwd dat er in elke bijeenkomst ruimte is om de aangereikte stof met eigen praktijkvragen te verbinden.

Datum: woensdag 28 maart, 11 en 25 april (locatie Leiden)

Tijd: 13.30 tot 16.30 uur

Kosten: € 85,00 (incl. btw)

woensdag 28 maart 13.30 uur

woensdag 25 april 16.30 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Woensdag 28 maart, Zoetermeer

Werk voor mensen - of voor robots?

Een voordracht door John Hogervorst.

Als we de berichten mogen geloven staan we aan de vooravond van een tijd waarin steeds meer werk niet meer door mensen, maar door robots zal worden gedaan.

Wordt de werkende mens een zeldzaam of overbodig verschijnsel? Breekt er een gouden tijd voor de mensheid aan?

Vanavond onderzoeken we hoe we tegen deze ontwikkeling aan kunnen kijken en proberen we een beeld te vormen van de gevolgen van deze ontwikkeling voor mens en samenleving. Om deze ontwikkeling in goede banen te leiden is het van belang dat we onderzoeken wat ‘arbeid’ eigenlijk is en wat er voor nodig is om, met of zonder robots, tot een menswaardige samenleving te komen.

Kosten: € 10,00

woensdag 28 maart 20.00-22.00 uur

De Zonneboom in Zoetermeer
Dorpsstraat 200, Zoetermeer

071 512 3137

Zaterdag 31 maart, Leiden

De Oloïde

Cursus met Joost Poel, beeldhouwer.

De Oloïde is een uitvinding van Paul Schatz, een Zwitserse wiskundige en beeldhouwer.

Het maken van de Oloïde is een fantastische oefening in ruimtelijk inzicht, ook voor geoefende beeldhouwers. De vorm is fascinerend en uitnodigend. In de cursus wordt ook de achtergrond van de vorm belicht en gedemonstreerd, Paul Schatz vond de Oloïde door een kubus binnenstebuiten te keren!

Als materiaal wordt albast gebruikt.

Locatie: Zoetermeer

Kosten: € 85,00 (incl. materiaal en BTW)

zaterdag 31 maart 10.00-16.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf maandag 9 april, Leiden

Troje - Ilion

Cursus met Ingrid Klerk.

Het oeroude Troje staat als een Wachter in de Tijd tussen Oost en West aan ingang van de Dardanellen. De grootse vesting, de moed van de glorierijke helden - zowel Grieken als Trojanen - werden bezongen door Homeros, die zijn Ilias opent met een aanroep: - Zing mij O Muze van de zoon van Peleus, Achilleus…”

De list van Odysseus brengt uiteindelijk Troje ten val… Een ruime meerderheid van de Europese classici in de 19de eeuw beschouwden Troje als een aan de fantasie van Homeros ontsproten mythe. Maar Heinrich Schlieman (1822 - 1890) ging op zoek, vanuit zijn vaste overtuiging, dat de verhalen van Homeros echt gebeurd zouden zijn. Hij vond een stad, die vele malen herbouwd was…

Maar welke archeologische laag wordt er nu eigenlijk door Homeros bezongen?Wij zullen kijken naar de mythische beelden, die eeuwenlang, niet alleen de Grieken, maar alle grote Europese kunstenaars hebben geïnspireerd. Wie was Helena? Wij gaan op zoek naar de diepere betekenis van deze beelden, zodat de archeologische vragen rond Troje, die nog steeds worden gesteld, overstegen kunnen worden.

Datum: maandag 9 en 16 april 2018

Tijd: 13.30 uur tot 15.30/16.00 uur

Kosten: € 25,00 (incl. btw)

maandag 9 april 13.30 uur

maandag 16 april 16.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

Vanaf woensdag 18 april, Leiden

In het licht van de schaduw

Cursus met Miny Potze.

‘Ouder worden’ krijgt tegenwoordig veel aandacht in de media, maar niet altijd op een positieve manier. Vaak wordt dit onderwerp in één adem genoemd met termen als zorgbehoeften, dementie en stijging van de ziektekosten. Om hieraan het hoofd te bieden moeten ouderen ‘in hun kracht gaan staan’: goed eten, bewegen/sporten en zorgen voor een sociaal netwerk. Allemaal nuttige adviezen, maar zeer onvolledig.

Aan de innerlijke processen, de geestelijk/spirituele kant van het ouder worden wordt nauwelijks aandacht besteed. In deze bijeenkomsten gaat het om die andere, meer verborgen kant. De gang door het leven houdt in dat er in de jeugd van alles moet worden ontwikkeld, opgebouwd en verzameld - ook in materiële zin - en dat we daar in de ouderdom weer los van moeten zien te raken.

Niet alleen los raken van bezit en status maar ook van negatieve emoties en oordelen.

Het is zo prachtig dat niet alleen in de bijbel of andere religieuze geschriften, maar ook in oude volksverhalen uit verschillende culturen in wezen stukjes van deze weg worden verbeeld. Ook bekende psychologen als Jung en Erikson hebben ons hierover verteld. Steeds weer wordt ons duidelijk gemaakt dat het op oudere leeftijd gaat om het ontwikkelen van zelfinzicht, waardoor we met meer eerbied gaan kijken naar het leven als geheel en in het bijzonder naar onze eigen biografie.

Data: 18 april en 2, 16 mei 2018

Tijd: 13.30-16.00 uur

Kosten: € 90,00 (incl.BTW) (Locatie Leiden)

woensdag 18 april 13.30 uur

woensdag 16 mei 00.00 uur

De Zonneboom
De Laat de Kanterstraat 5, Leiden

071 512 3137

 

AntroVista

voeg uw bericht toe aan de gezamenlijke antroposofische agenda…